Zwart-witdenken

In Acceptance & Commitment Therapy wordt er veel gebruik gemaakt van metaforen. Zo wordt je manier van kijken, of een lastige situatie, in een keer veel duidelijker en letterlijk tastbaar. De schaakmetafoor is hier een mooi voorbeeld van:

De schaakmetafoor

Als we aan het vechten zijn (tegen het leven, tegen een situatie, met een persoon), zien we de wereld vanuit dat perspectief. We nemen onze gedachten en gevoelens dan vaak erg letterlijk en handelen daar dan ook uit. We nemen bijvoorbeeld de angst om te falen uiterst serieus en we willen dan het liefst wegrennen van deze angst. We gaan vermijden en doen zo niet wat we eigenlijk graag zouden willen doen. Of we willen dat positieve gedachten altijd de bovenhand hebben en dat we ons nooit ongelukkig voelen. Negatieve gedachten worden dus onderdrukt, wat uiteindelijk een tegenstrijdig effect heeft: we ontploffen of worden depressief.

Foto: Wikimedia Commons | 'Opening chess position from black side' by MichaelMaggs

Foto: Wikimedia Commons | ‘Opening chess position from black side’ by MichaelMaggs

We zitten dus de hele tijd in ons hoofd en vechten met man en macht tegen onze vermeende vijanden; negatieve gevoelens en gedachten. Als we alle positieve gedachten en gevoelens nu eens zien als de witte schaakstukken en alle negatieve als de zwarte. Wie zijn wij dan? De witte stukken of de zwarte stukken? We willen graag wit zijn, we willen dus dat wit wint. Maar we voelen ons eigenlijk best wel vaak zwart en we zijn bang dat zwart uiteindelijk zal winnen.

Foto: Ryan McGuire

Foto: Ryan McGuire

In de realiteit zijn we geen van beiden. Wij zijn niet onze negatieve gedachten en gevoelens en wij zijn ook niet onze positieve. We hebben ze wel allebei, maar we zijn ze niet. Wij zijn het schaakbord, waarop het spel zich afspeelt. En als wij het schaakbord zijn, zou het dan erg veel uitmaken, of zwart of wit wint? Verandert het schaakbord zelf daardoor? Dat wit fijnere gevoelens oplevert en zwart minder fijne staat vast – maar het leven bestaat nou eenmaal uit allebei. Dan kun je maar beter het spelletje meespelen dan telkens weer het hele bord omgooien, nietwaar?

Tekst: Sophie Kruijsdijk (gebaseerd op tekst van SeeTrue)

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.